สัมมาวาจา (การกล่าวชอบ)

สัมมาวาจา (การกล่าวชอบ)

“ภิกษุทั้งหลาย การกล่าวชอบเป็นอย่างไร คือ การงดเว้นจากการพูดเท็จ งดเว้นจากการพูดส่อเสียด งดเว้นจากการพูดคำหยาบ งดเว้นจากการพูดเพ้อเจ้อ การงดเว้นดังกล่าวเรียกว่า การกล่าวชอบ”

การกล่าวชอบในความหมายที่พระพุทธองค์ตรัสไว้ คือ เจตนางดเว้นจากการกล่าว “มิจฉาวาจา”

ถึงแม้ว่าในบางโอกาส เราอยากจะพูดเท็จ พูดส่อเสียด พูดคำหยาบ พูดเพ้อเจ้อ หากเรายับยั้งตนเองไว้ได้ ก็ถือว่ากำลังได้เจริญ “สัมมาวาจา”

สิ่งสำคัญในการเจริญสัมมาวาจา คือ เจตนางดเว้นวจีทุจริต จึงถือเป็นการรักษาศีล ผู้ที่สมาทานศีลข้อ มุสาวาท ไม่ว่าจะเป็นศีล ๕ ศีล ๘ หรือ ศีล ๑๐ ก็ควรงดเว้นมิจฉาวาจาอึก ๓ อย่างไปพร้อมกัน

เมื่อผู้เจริญวิปัสสนากรรมฐานระลึกรู้อยู่กับรูปนามทั้งหมดที่พบในขณะเห็น ได้ยิน ได้กลิ่น ลิ้มรส กระทบสัมผัส หรือคิดนึก แล้วหยั่งเห็นสภาวะไม่เที่ยง เป็นทุกข์ และบังคับบัญชาไม่ได้ของสภาวะเหล่านั้น กิเลสที่เป็นเหตุให้กล่าวมิจฉาวาจาก็จะไม่สามารถเกิดขึ้นได้ เป็นการระงับอนุสัยกิเลสที่นอนเนื่องอยู่ในจิตได้ชั่วขณะ (ตทังคปหาน) ด้วยอำนาจของวิปัสสนา

เมื่อวิปัสสนาญาณได้พัฒนาแก่กล้าจนเต็มรอบ ผู้ปฏิบัติธรรม ก็จะเห็นประจักษ์พระนิพพานด้วยมรรคญาณ สามารถละมิจฉาวาจาได้โดยเด็ดขาด (สมุทเฉทปหาน) ด้วยสัมมาวาจา

สรุป : การพูดเท็จ การพูดส่อเสียด การพูดคำหยาบ และการพูดเพ้อเจ้อ เป็น “มิจฉาวาจา” ส่วนการงดเว้นจากมิจฉาวาจา เป็น “สัมมาวาจา

จากหนังสือธัมมจักกัปปวัตนสูตร
พระมหาสีสยาดอ

Advertisements

Posted on 17-12-2016, in ปกิณกะธรรม, พระมหาสีสยาดอ. Bookmark the permalink. Comments Off on สัมมาวาจา (การกล่าวชอบ).

Comments are closed.